سی‌ تی اسکن قلب چیست + نحوه انجام و مدت زمان دقیق سی‌ تی قلب

آخرین به‌روزرسانی در 2026-03-27 توسط دکتر لیلا نجم افشار متخصص قلب و عروق – نظام پزشکی 105716

سی تی اسکن قلب، یکی از پیشرفته‌ ترین و دقیق‌ ترین روش‌های تصویربرداری است که با استفاده از فناوری‌های نوین، تصویری سه‌بعدی و با کیفیت از ساختار قلب و عروق آن ارائه می‌دهد. این روش به پزشکان امکان می‌دهد بیماری‌های قلبی مانند گرفتگی عروق، نقص‌های مادرزادی و مشکلات ساختاری را به‌سرعت و با دقت بالا تشخیص دهند. با بهره‌گیری از دستگاه‌های پیشرفته و رعایت دقیق استانداردهای ایمنی، سی‌ تی اسکن قلب نه تنها کیفیت تصویر را تضمین می‌کند، بلکه میزان اشعه دریافتی بیمار را به حداقل می‌رساند تا سلامت او در اولویت باشد.

در مرکز ویستان، با تجهیزات روز و تیم متخصص، این خدمات با کمترین میزان اشعه و بالاترین کیفیت انجام می‌شود. در این مقاله، همه‌چیز درباره مزایا و مراحل این اسکن را به‌صورت ساده و کامل می‌خوانید تا بهترین انتخاب را برای سلامت قلبتان داشته باشید. 02191090775 و 02191090158

سی تی اسکن قلب چیست

سی تی اسکن قلب یک روش تصویربرداری دقیق است که به کمک اشعه ایکس، تصاویر واضحی از قلب و عروق کرونری ارائه می‌دهد. این آزمایش می‌تواند به‌صورت بدون تزریق ماده حاجب برای بررسی میزان رسوب کلسیم در رگ‌ها (Calcium Score) و ارزیابی خطر بیماری‌های قلبی انجام شود. در حالت با تزریق ماده حاجب، عروق خونی با وضوح بیشتری دیده می‌شوند و پزشک می‌تواند تنگی یا انسداد رگ‌ها را دقیق‌تر تشخیص دهد. انتخاب نوع سی تی اسکن قلب بسته به شرایط بیمار و هدف بررسی توسط پزشک تعیین می‌شود.

سی تی اسکن قلب چگونه انجام میشود

سی‌تی‌اسکن قلب یک روش تصویربرداری غیرتهاجمی برای بررسی عروق و ساختار قلب است.ابتدا بیمار روی تخت دستگاه دراز می‌کشد و الکترودهایی روی قفسه سینه برای ثبت ضربان قلب وصل می‌شود.

در بسیاری از موارد، ماده حاجب از طریق رگ دست تزریق می‌شود تا عروق قلب واضح‌تر دیده شوند.دستگاه به‌صورت حلقه‌ای دور قفسه سینه می‌چرخد و تصاویر دقیقی می‌گیرد.

در حین تصویربرداری، از بیمار خواسته می‌شود چند ثانیه نفس خود را نگه دارد.کل فرآیند معمولاً ۱۰ تا ۲۰ دقیقه طول می‌کشد.این روش بدون درد است و نیاز به بیهوشی ندارد.پس از اتمام، بیمار می‌تواند فعالیت‌های روزمره را از سر بگیرد.

سی تی اسکن قلب چقدر زمان میبرد

مدت زمان دقیق سی تی قلب بسته به نوع آن متفاوت است. به‌ طور معمول، کل فرایند (از آماده‌سازی تا پایان اسکن) بین ۱ تا ۲ ساعت طول می‌کشد. این در حالی‌ست که در روش‌هایی مانند اسکن هسته‌ای قلب، زمان انجام می‌تواند به ۲ تا ۵ ساعت یا بیشتر برسد، به‌ ویژه اگر هر دو مرحله استراحت و استرس در یک روز انجام شوند. بنابراین، سی تی اسکن قلب نه‌تنها سریع‌تر، بلکه کمتر زمان‌بر از سایر روش‌های تصویربرداری قلبی است.

چرا اسکن قلب دو مرحله است

اسکن قلب معمولاً دو مرحله‌ای انجام می‌شود تا دقت تشخیص بالاتر برود.در مرحله اول، تصویربرداری در حالت استراحت انجام می‌شود تا وضعیت پایه قلب بررسی شود.

این مرحله کمک می‌کند ساختار قلب و جریان خون در حالت عادی دیده شود.در مرحله دوم، اسکن در حالت استرس (فعالیت یا دارویی) انجام می‌شود.در این مرحله، قلب وادار می‌شود سخت‌تر کار کند تا مشکلات پنهان مشخص شوند.

مقایسه دو مرحله نشان می‌دهد آیا کاهش خون‌رسانی به عضله قلب وجود دارد یا نه.اگر تفاوتی بین دو تصویر دیده شود، می‌تواند نشانه تنگی عروق کرونر باشد.این روش احتمال خطا را کم می‌کند و از تشخیص اشتباه جلوگیری می‌کند.

مرحله دوم اسکن قلب چگونه است

مرحله دوم اسکن قلب به مرحله استرس معروف است.در این مرحله، قلب باید سخت‌تر از حالت عادی کار کند.این کار یا با ورزش روی تردمیل انجام می‌شود یا با تزریق داروی خاص برای افزایش ضربان قلب.در طول این مرحله، ضربان قلب، فشار خون و نوار قلب به‌طور مداوم کنترل می‌شود.

وقتی قلب به حد ضربان هدف رسید، ماده رادیواکتیو یا حاجب تزریق می‌شود.سپس تصویربرداری انجام می‌شود تا خون‌رسانی به عضله قلب بررسی شود.این مرحله کمک می‌کند تنگی عروق پنهان مشخص شود.پس از پایان اسکن، وضعیت بیمار تا پایدار شدن کامل تحت نظر می‌ماند.

انواع سی تی اسکن قلب

انواع مختلف سی تی اسکن قلب که هر کدام کاربرد و ویژگی‌های خاص خود را دارند، در جدول زیر آورده شده است.

نوع سی‌تی‌اسکن قلب	کاربرد اصلی
سی‌تی آنژیوگرافی قلب	بررسی دقیق گرفتگی یا انسداد عروق کرونر؛ جایگزین آنژیوگرافی تهاجمی در برخی موارد
سی‌تی کلسیم اسکور	سنجش میزان رسوب کلسیم در دیواره عروق کرونر؛ ارزیابی ریسک بیماری قلبی در بیماران بدون علامت
سی‌تی فانکشنال قلب (فشار نسبی شبیه‌سازی‌شده)	ارزیابی عملکرد عروق کرونر و بررسی شدت تأثیر تنگی‌ها بر جریان خون؛ تصمیم‌گیری برای نیاز به آنژیو یا استنت
سی‌تی پرفیوژن میوکارد (در حالت استرس یا استراحت)	بررسی جریان خون در عضله قلب؛ تشخیص نواحی ایسکمیک یا با خون‌رسانی ضعیف
سی‌تی وریدهای ریوی	بررسی آناتومی وریدهای ریوی؛ معمولاً قبل از انجام ابلیشن در بیماران با آریتمی مانند فیبریلاسیون دهلیزی
سی‌تی قلب پیش از جراحی یا کاشت دریچه	ارزیابی دقیق ساختار قلب، آئورت، و دریچه‌ها پیش از جراحی یا کاشت دریچه آئورت (TAVI یا TMVR)

نکات مهم

• برخی از این روش‌ها مانند FFR-CT و CT Perfusion نیاز به تکنولوژی پیشرفته و نرم‌افزارهای تخصصی دارند.
• تمام موارد به جز کلسیم اسکور نیاز به تزریق ماده حاجب دارند.
• این اسکن‌ها معمولاً با دستگاه‌های مولتی اسلایس 64 یا بالاتر انجام می‌شوند.

انتخاب نوع سی تی اسکن قلب باید بر اساس نیازهای تشخیصی هر بیمار انجام شود. سی تی آنژیوگرافی برای تشخیص دقیق انسداد و ارزیابی سلامت عروق کرونری مناسب است، در حالی که نمره‌دهی کلسیم برای ارزیابی ریسک کلی بیماری‌های قلبی و پیشگیری از حملات قلبی به کار می‌رود. استفاده از این روش‌ها به همراه مشاوره تخصصی پزشکی، بهترین راه برای حفظ سلامت قلب و پیشگیری از بیماری‌های جدی است.

سی تی اسکن قلب با تزریق و بدون تزریق

سی تی اسکن قلب با تزریق

سی تی اسکن قلب با تزریق ماده حاجب (که به آن CT آنژیوگرافی قلب نیز گفته می‌شود)، روشی پیشرفته برای بررسی دقیق عروق کرونر، ساختارهای قلبی و اختلالات خون‌رسانی است. در این روش، ماده حاجب حاوی ید به‌صورت وریدی تزریق می‌شود تا رگ‌های خونی بهتر در تصاویر قابل مشاهده باشند.

این نوع اسکن، دقت بسیار بالایی در تشخیص گرفتگی عروق، لخته‌های خونی، آنوریسم، ناهنجاری‌های مادرزادی قلب و سایر مشکلات قلبی عروقی دارد. تصاویر تولید شده، وضوح بالایی دارند و به پزشک امکان می‌دهند تا جزئیات بسیار ریز در عروق و بافت‌های قلب را بررسی کند.

از جمله معایب احتمالی آن می‌توان به احتمال حساسیت به ماده حاجب، محدودیت در بیماران مبتلا به مشکلات کلیوی، و هزینه بالاتر نسبت به نوع بدون تزریق اشاره کرد.

سی تی اسکن قلب بدون تزریق

سی تی اسکن قلب بدون تزریق یکی از روش‌های ساده و ایمن تصویربرداری از قلب است که در آن از ماده حاجب استفاده نمی‌شود. این نوع اسکن اغلب برای اندازه‌گیری میزان رسوب کلسیم در عروق کرونر (تست Calcium Scoring) به کار می‌رود. هدف از این تست، ارزیابی اولیه ریسک بیماری قلبی در افراد بدون علامت است.

از آنجا که تزریق صورت نمی‌گیرد، مراحل آماده‌سازی سریع‌تر و ساده‌تر هستند، و خطر واکنش‌های آلرژیک یا مشکلات کلیوی مرتبط با ماده حاجب نیز وجود ندارد. همچنین، زمان انجام این نوع سی تی اسکن قلب کوتاه‌تر و هزینه آن کمتر است.

با این حال، این روش محدودیت‌هایی نیز دارد، از جمله اینکه توانایی کافی برای نمایش دقیق عروق کرونر یا بافت‌های نرم قلب را ندارد. بنابراین، در صورت نیاز به بررسی دقیق‌تر، پزشک ممکن است نوع با تزریق را توصیه کند.

تفاوت سی تی اسکن قلب با تزریق و بدون تزریق

این جدول تفاوت‌های مهم سی‌تی‌اسکن قلب با تزریق و بدون تزریق را به‌صورت خلاصه و مقایسه‌ای نشان می‌دهد.

ویژگی‌ها	سی‌تی‌اسکن قلب با تزریق	سی‌تی‌اسکن قلب بدون تزریق
نوع ماده کمکی	استفاده از ماده حاجب یُدی	بدون ماده حاجب
هدف اصلی	بررسی دقیق عروق کرونر، انسدادها و تنگی‌ها	اندازه‌گیری کلسیم عروق (Calcium Score)
میزان دقت تصویربرداری	بسیار بالا؛ نمایش کامل مسیر رگ‌ها	متوسط؛ فقط رسوبات کلسیم قابل مشاهده است
توانایی تشخیص تنگی رگ	بله، تنگی و انسداد با دقت بالا مشخص می‌شود	خیر، فقط میزان کلسیفیکاسیون مشخص می‌شود
زمان انجام	کمی طولانی‌تر	کوتاه‌تر
کاربرد اصلی	تشخیص بیماری‌های عروق کرونر، درد قفسه سینه، ارزیابی ریسک سکته	غربالگری اولیه ریسک بیماری قلبی
مناسب برای چه افرادی؟	افرادی که علائم مشکوک قلبی دارند یا نتیجه آزمایش‌های اولیه‌شان واضح نیست.	افراد بدون علامت جهت بررسی ریسک کلی بیماری قلبی
هزینه	بالاتر	پایین‌تر
خطرات احتمالی	احتمال حساسیت به ماده حاجب، نیاز به عملکرد مناسب کلیه	حداقل خطر، بدون نیاز به تزریق

آیا سی تی اسکن با تزریق درد دارد؟

یکی از سوالات رایج بیماران این است که سی تی اسکن با تزریق درد دارد؟ پاسخ این است: درد ناشی از سی تی اسکن با تزریق معمولاً بسیار خفیف و موقتی است.

در برخی از سی تی اسکن‌ها، برای وضوح بیشتر تصاویر، ماده حاجب از طریق تزریق وارد بدن بیمار می‌شود. این ماده معمولاً از طریق رگ بازو تزریق شده و ممکن است در لحظه ورود، احساس سوزش خفیف، درد جزئی یا گرما در بدن ایجاد کند. همچنین برخی افراد طعم فلزی در دهان را گزارش کرده‌اند که طبیعی و بی‌خطر است و به‌زودی برطرف می‌شود.

اگرچه احتمال آن بسیار کم است، اما در موارد نادری ممکن است واکنش آلرژیک به ماده حاجب اتفاق بیفتد. این واکنش‌ها می‌توانند شامل مواردی مانند کهیر، تهوع یا تنگی نفس باشند. به همین دلیل، پیش از انجام تزریق، پزشک یا تکنسین رادیولوژی حتماً درباره سابقه حساسیت دارویی یا غذایی از بیمار سوال می‌کند.

عوارض سی تی اسکن بدون تزریق

• قرارگیری در معرض اشعه ایکس: هر بار انجام سی تی اسکن، بدن در معرض پرتوهای یونیزه قرار می‌گیرد که اگر مکرر باشد، ممکن است ریسک‌های بلندمدت ایجاد کند.
• احساس سرگیجه موقتی: برخی افراد پس از اسکن ممکن است دچار سرگیجه، تهوع یا خستگی خفیف شوند.
• محدودیت در دقت: به دلیل نبود ماده حاجب، جزئیات عروق و بافت‌های نرم قلب به اندازه سی تی اسکن با تزریق دیده نمی‌شوند و ممکن است نیاز به اسکن مجدد باشد.
• ملاحظات بارداری: انجام این اسکن در سه ماهه اول بارداری تنها با تجویز و نظر پزشک مجاز است، زیرا اشعه ممکن است برای جنین خطرناک باشد.
• اضطراب و ناراحتی: برخی بیماران به دلیل بسته بودن محیط دستگاه، ممکن است دچار استرس یا ترس شوند.

این روش به عنوان یک روش کم‌خطر برای بررسی اولیه قلب کاربرد دارد، ولی حتماً باید با نظر پزشک و در شرایط مناسب استفاده شود.

کاربردهای سی تی اسکن قلب

سی تی اسکن قلب روشی دقیق برای بررسی ساختار و عملکرد قلب و عروق کرونری است که توسط پزشک تجویز می‌شود. این تکنیک تصاویر سه‌بعدی واضحی ارائه می‌دهد و به تشخیص سریع بیماری‌های قلبی کمک می‌کند. موارد رایج برای انجام سی‌تی‌اسکن قلب عبارتند از:

علت انجام سی‌تی‌اسکن قلب	توضیح مختصر
بررسی بیماری‌های مادرزادی قلب	تشخیص نقص‌های ساختاری از بدو تولد
ارزیابی تنگی یا انسداد عروق کرونری	مشاهده پلاک‌ها و رسوبات چربی (آترواسکلروز)
بررسی عملکرد دریچه‌های قلب	شناسایی نارسایی یا تنگی دریچه‌ها
تشخیص لخته خون داخل قلب	کشف ترومبوس در حفره‌های قلبی
بررسی تومورهای قلبی	تشخیص توده‌های مشکوک یا نادر قلبی
ارزیابی آریتمی‌ها	بررسی ساختار مرتبط با اختلالات ریتم
ارزیابی نارسایی قلبی	تعیین میزان آسیب عضله قلب
کنترل بعد از جراحی یا درمان‌ها	بررسی وضعیت استنت، دریچه مصنوعی یا گرافت‌ها
ارزیابی قبل از جراحی‌های پیچیده	تهیه نقشه دقیق از ساختار قلب و عروق
بررسی دردهای نامشخص قفسه سینه	کمک به تشخیص سریع علت درد و مشکلات جدی

با سی تی اسکن قلب، پزشک می‌تواند مشکلات مختلف قلبی را دقیق‌تر تشخیص داده و بهترین برنامه درمانی را تعیین کند. این روش به دلیل سرعت، کیفیت تصاویر و ایمنی نسبی، یکی از ابزارهای اصلی در تشخیص و پیگیری بیماری‌های قلبی است.

نکات مهم قبل از سی تی اسکن قلب

اطلاع‌رسانی دقیق به پزشک درباره شرایط سلامتی و حساسیت‌ها، ایمنی و کیفیت انجام سی تی اسکن قلب را تضمین می‌کند. این اطلاعات کمک می‌کند تا عوارض احتمالی کاهش یافته و نتایج دقیق‌تری حاصل شود. موارد حیاتی که قبل از سی تی اسکن باید به پزشک اطلاع دهید:

• بارداری
• شیردهی
• حساسیت به ید یا دارو
• مشکلات کلیوی
• پرتودرمانی
• سن بالای ۶۰ سال

با رعایت این نکات، سی تی اسکن قلب با ایمنی بیشتر و دقت بالاتر انجام می‌شود و سلامت شما تضمین خواهد شد.

مراحل انجام سی تی اسکن قلب

سی تی اسکن قلب یک روش تصویربرداری دقیق و پیشرفته برای بررسی عملکرد قلب و عروق است. این فرآیند در چند مرحله انجام می‌شود تا تصاویر واضح، دقیق و قابل اعتماد از قلب ثبت شود.

قرارگیری بیمار در دستگاه:

پس از ورود به مرکز تصویربرداری، بیمار روی تخت دستگاه دراز می‌کشد و در موقعیتی قرار می‌گیرد که بهترین تصاویر قلب و عروق گرفته شود. گاهی از بالش یا نگهدارنده استفاده می‌شود تا بدن ثابت بماند.

نصب الکترودها برای ثبت فعالیت قلب:

چند قطعه کوچک الکترود روی قفسه سینه نصب می‌شود که به دستگاه ثبت الکتروکاردیوگرام (EKG) متصل هستند. این کار کمک می‌کند ضربان قلب و ریتم آن به‌صورت همزمان با تصویربرداری ثبت شود و تصاویر دقیق‌تری از عملکرد قلب به دست آید.

تزریق ماده حاجب:

معمولاً ماده حاجب حاوی آیودین از طریق سرنگ و رگ تزریق می‌شود. این ماده به شفاف شدن عروق و ساختارهای قلبی در تصاویر کمک می‌کند. تزریق باید با دقت و تحت نظارت انجام شود تا احتمال واکنش‌های حساسیتی کاهش یابد.

انجام تصویربرداری:

دستگاه سی تی اسکن به صورت دورانی دور بدن بیمار حرکت می‌کند و تصاویر مقطعی از قلب و عروق تهیه می‌کند. در طول این فرآیند، بیمار ممکن است چند ثانیه نفس خود را نگه دارد تا تصاویر بدون نویز ثبت شوند.

پردازش و تحلیل تصاویر:

تصاویر گرفته شده توسط نرم‌افزارهای تخصصی پردازش می‌شوند تا ساختارهای قلب و عروق با جزئیات دقیق نمایش داده شوند. سپس پزشک متخصص تصاویر را بررسی کرده و نتایج را برای بیمار تفسیر می‌کند.

بیشتر بدانید: هزینه اسکن هسته ای قلب

سی تی اسکن ریه با تزریق

در سی تی اسکن ریه با تزریق، ابتدا ماده حاجب به‌صورت وریدی به بدن تزریق می‌شود تا نواحی مختلف ریه و عروق بهتر دیده شوند. سپس بیمار روی تخت دستگاه قرار می‌گیرد و طی چند دقیقه تصویربرداری انجام می‌شود. در طول اسکن باید بی‌حرکت بود و گاهی نفس را برای چند ثانیه نگه داشت تا تصاویر واضح‌تر ثبت شوند.

استفاده از ماده حاجب باعث می‌شود تشخیص دقیق‌تر بیماری‌های ریه مانند عفونت، التهاب، تومور یا مشکلات عروقی ممکن شود. این روش به پزشک کمک می‌کند بهترین طرح درمان را انتخاب کند.زمان کل فرآیند معمولاً بین ۱۵ تا ۳۰ دقیقه است و در صورتی که سابقه حساسیت دارید، حتماً قبل از انجام سی تی اسکن با پزشک خود مشورت کنید.

چه زمانی سی تی اسکن ریه با تزریق انجام می‌شود؟

این نوع تصویربرداری معمولاً در موارد زیر تجویز می‌شود:

• برای تشخیص توده‌ها یا ندول‌های کوچک ریوی
• در بررسی عفونت‌های ریوی شدید یا مزمن
• برای ارزیابی بیماران مشکوک به فیبروز ریوی یا سرطان ریه
• بررسی عوارض ریوی ناشی از کووید-19 یا سایر عفونت‌های ویروسی
• زمانی که سی تی اسکن معمولی (بدون تزریق) نتواند اطلاعات کافی ارائه دهد
• پیش از انجام جراحی یا شروع درمان‌های حساس مانند شیمی‌درمانی یا پرتو درمانی

بعد از سی تی اسکن با تزریق چه بخوریم

بعد از سی تی اسکن با تزریق، مراقبت از بدن با تغذیه مناسب بسیار مهم است. مهم‌ترین کار نوشیدن آب کافی برای دفع ماده حاجب است. همچنین مصرف مواد غذایی زیر به بهبود سریع‌تر کمک می‌کند:

• نوشیدن آب فراوان
• میوه‌ها و سبزیجات غنی از آنتی‌اکسیدان (ویتامین C و E)
• چای سبز
• مواد غذایی سرشار از ویتامین D، روی و اسیدهای چرب امگا ۳

رعایت این نکات به کاهش عوارض و تقویت بدن بعد از سی تی اسکن کمک می‌کند.

معرفی بهترین مرکز تخصصی سی تی اسکن قلب

مرکز تخصصی ویستان با پیشرفته‌ترین تجهیزات تصویربرداری، خدمات دقیق سی‌ تی‌ اسکن قلب را ارائه می‌دهد. تیم مجرب پزشکان و تکنسین‌ها، تشخیص سریع و غیرتهاجمی بیماری‌های قلبی و عروقی را ممکن می‌سازند.
خدمات اصلی:

• سی‌ تی‌ اسکن قلب سه بعدی و عروق کرونری
• ارزیابی غیرتهاجمی تنگی‌ها و انسدادها
• بررسی عملکرد قلب در شرایط مختلف
• تجهیزات به‌روز، تیم متخصص، محیط امن و رعایت استانداردهای ایمنی با کمترین دوز تابش.

برای دریافت اطلاعات بیشتر و رزرو نوبت، با ما تماس بگیرید:

آدرس: تهران – اشرفی اصفهانی ، بر بلوار مرزداران ، بین اتوبان اشرفی اصفهانی و یادگار امام، ، طبقه همکف

تلفن: 02191090775

معرفی بهترین مراکز سی تی اسکن قلب کرج 

سخن پایانی

سی تی اسکن قلب یکی از روش‌های پیشرفته و دقیق تصویربرداری است که با ارائه تصاویر سه‌بعدی و با کیفیت بالا، امکان بررسی ساختار و عملکرد قلب و عروق کرونری را فراهم می‌کند. این روش به پزشکان کمک می‌کند تا بیماری‌های قلبی مانند گرفتگی عروق، نقص‌های مادرزادی، نارسایی دریچه‌ها و لخته‌های خونی را سریع و با دقت تشخیص دهند. در مقایسه با روش‌های دیگر تصویربرداری مانند اکوکاردیوگرافی و MRI، سی تی اسکن دقت و وضوح بیشتری دارد.

با توجه به انواع مختلف سی تی اسکن قلب، پزشک می‌تواند روش مناسب را بر اساس شرایط بیمار انتخاب کند. آماده‌سازی صحیح و رعایت نکات ایمنی پیش و حین انجام آزمایش، نقش مهمی در افزایش کیفیت و دقت تشخیص دارد. کلینیک ویستان با بهره‌گیری از تجهیزات مدرن و تیم تخصصی، خدمات سی تی اسکن قلب را به صورت کامل و با کیفیت بالا ارائه می‌دهد.